Zmiana rozmiaru tekstu

-A A +A

O Instytucie

Muzyka kościelna na Papieskiej Akademii Teologicznej (Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II)

Kształcenie muzyków kościelnych w Krakowie w duchu zaleceń Soboru Watykańskiego II związane było początkowo z elementarnym przygotowaniem organistów do posługi w liturgii sprawowanej w języku polskim. Powołane do istnienia Archidiecezjalne Studium Organistowskie rozwinęło z biegiem czasu kilkustopniową strukturę, kształcąc na poziomie podstawowym, średnim i wyższym. W latach 70-tych XX wieku tzw. studium wyższe stało się częścią Instytutu Liturgicznego. Od roku 1981 Instytut Liturgiczny został włączony w ramy Wydziału Teologicznego, powstałej wtedy Papieskiej Akademii Teologicznej, Założycielem i wieloletnim Dyrektorem Instytutu był ks. prof. dr hab. Wacław Świerzawski, zaś kierownikiem Sekcji Muzyki Liturgicznej doc. Marian Machura W latach 1999-2001 funkcję kierownika pełnili kolejno o. prof. dr hab. Tomasz Dąbek i mgr Wiesław Delimat. Studenci Sekcji Muzyki Liturgicznej kształceni byli głównie w zakresie praktycznej nauki gry na organach i fortepianie, akompaniamentu liturgicznego, chorału gregoriańskiego i dyrygowania. Studia trwały 4 lata i miały charakter stacjonarny. Po zakończeniu studiów i złożeniu egzaminu końcowego absolwenci otrzymywali dyplom uprawniający do wykonywania profesji muzyka kościelnego. W roku 1988, pracujący w Sekcji Muzyki Liturgicznej mgr Włodzimierz Siedlik stworzył chór Psalmodia i został jego dyrygentem.

W roku 2002 kształcenie muzyków kościelnych w ramach Papieskiej Akademii Teologicznej zostało przeniesione na Wydział Historii Kościoła, gdzie było prowadzone w ramach specjalności – muzyka kościelna. W 2002 roku została utworzona katedra muzyki kościelnej, której pierwszym kierownikiem został ks. ad II st. Andrzej Zając. W skład katedry weszli: Ad I st. Wiesław Delimat, ad I st. Włodzimierz Siedlik, ks. dr Robert Tyrała. W kolejnych latach zostali zatrudniona s dr Susi Ferfoglia. Kierownikiem specjalności muzyka kościelna na kierunku Historia w latach 2002-2008 był ks. prof. dr hab. Andrzej Zając.

W późniejszych latach do katedry muzyki kościelnej dołączyli także: ks. dr Wojciech Kałamarz CM, dr Witold Zalewski i o dr Dawid Kusz OP.

Muzyka kościelna na Akademii Muzycznej

W roku 1997 prof. dr Jerzy Kurcz, ówczesny dziekan, tworzy na Wydziale Wychowania Muzycznego Akademii Muzycznej w Krakowie specjalność muzyka kościelna. Aby uzyskać niezbędne w tym celu minimum kadrowe, zaprasza do współpracy w utworzonym Zakładzie Muzyki Kościelnej pedagogów: prof. Leszka Wernera, ad. II st. Krzysztofa Latałę (kierującego Zakładem Muzyki Kościelnej w latach 1997-1999), ks. dra Tadeusza Przybylskiego SDB, ad. I st. Marka Wolaka oraz ks. dr Roberta Tyrałę (kierownik zakładu 2005-2010, katedry od 2010). Do tego grona pedagogów kolejno dołączają: ks. prof. dr Kazimierz Szymonik (kierownik Zakładu Muzyki w latach 1999-2004) oraz dr Henryk Jan Botor. W roku 2009 w Katedrze Muzyki Kościelnej rozpoczyna pracę dr Krzysztof Michałek. W roku 2010 w miejsce Zakładu Muzyki Kościelnej zostaje utworzona Katedra Muzyki Religijnej. Od roku akademickiego 2009/10, po rozpoczęciu studiów na kierunku Muzyka Kościelna specjalność przestaje istnieć.

Historia tworzenia Międzyuczelnianego Instytutu Muzyki Kościelnej w Krakowie

W roku 2006 rektorzy Akademii Muzycznej – prof. dr hab. Stanisław Krawczyński, oraz Papieskiej Akademii Teologicznej – ks. prof. dr hab. Jan Maciej Dyduch, powołali komisję wspólną do stworzenia programu kierunku muzyka kościelna w składzie: ks. dr Robert Tyrała (przew.), ks. prof. Andrzej Zając, ad II st. Adam Korzeniowski, ad II st. Jan Jazownik, ad I st. Wiesław Delimat. Komisja stworzyła program studiów z określeniem wymagań, standardy kształcenia dla kierunku muzyka kościelna, wymagania dotyczące egzaminu wstępnego oraz ustaliła regulamin studiów. Dokumenty zostały złożone w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego w Warszawie jesienią 2007 roku.

1 lutego 2008 roku został podpisany przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego Kierunek Muzyka Kościelna – jako jedyna taka forma kształcąca muzyków kościelnych na poziomie licencjatu i magisterium. Uprawnienia zostały nadane dla dwóch współpracujących na tym polu uczelni, a więc dla Wydziału Historii i Dziedzictwa Kulturowego Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie oraz dla Wydziału Twórczości, Interpretacji i Edukacji Muzycznej Akademii Muzycznej w Krakowie. 19 listopada 2008 roku w Domu Arcybiskupów Krakowskich zostało oficjalnie podpisane porozumienie między rektorami oraz regulamin studiów. Senaty obydwu uczelni powołały do istnienia Międzyuczelniany Instytut Muzyki Kościelnej w Krakowie, którego pierwszym dyrektorem mianowali ks. dr Roberta Tyrałę.

W skład Instytutu weszły katedry z Papieskiej Akademii Teologicznej: Historii Liturgii (ks. prof. dr hab. Jan Józef Janicki - kierownik, ks. dr Stanisław Mieszczak SCJ) oraz Muzyki Kościelnej. Z Akademii Muzycznej - Zakład (katedra) Muzyki Kościelnej (Religijnej).

Studia na kierunku Muzyka Kościelna

Studia na kierunku muzyka kościelna są podzielone na studia licencjackie – zawodowe (LIC) - 3 letnie oraz studia uzupełniające magisterskie (SUM) - 2 letnie.

Absolwent studiów pierwszego stopnia:

1. powinien zdobyć umiejętność posługiwania się wiedzą z zakresu przedmiotów ogólnych, podstawowych i kierunkowych objętych programem nauczania

2. powinien posiadać kwalifikacje artysty-muzyka w zakresie działalności artystycznej obejmującej różnorodne obszary muzyki kościelnej oraz nauczyciela w szkolnictwie ogólnokształcącym.
 

3. powinien być przygotowany do pracy w placówkach zajmujących się propagowaniem kultury muzycznej w społeczeństwie.

4. powinien posiadać umiejętności wykwalifikowanego muzyka lub nauczyciela w zakresie edukacji i animacji muzycznej oraz wiedzę teoretyczną i praktyczną do prowadzenia zajęć dydaktycznych i ogólno-muzycznych w szkolnictwie ogólnokształcącym do gimnazjum włącznie.

5. może podjąć pracę w szkolnictwie po ukończeniu specjalności nauczycielskiej, zgodnie ze standardami kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela.

Program nauczania studiów pierwszego stopnia obejmuje zajęcia z:

1. fortepianu (2 lata), dyrygentury/dyrygowania (3 lata), czytanie partytur (1 rok) i organów (3 lata) – prowadzone w trybie indywidualnym,

2. zakresu akompaniamentu liturgicznego (3 lata) – w trybie indywidualnym lub grupach 2-osobowych.

3. harmonii (3 lata), historii muzyki (3 lata), analizy dzieła muzycznego (2 lata), kształcenia słuchu (2 lata), kontrapunktu (1 rok), teorii, historii, paleografii i semiologii chorału gregoriańskiego (2 lata), chóru/scholi gregoriańskiej (3 lata), teologii muzyki (1 rok), propedeutyki teologii (1 rok), prawodawstwa muzyki liturgicznej (1 rok), liturgiki (1 rok), historii muzyki organowej (1 rok) i organoznawstwa (1 rok) – prowadzone zbiorowo.

 

4. Przez trzy lata student pobiera naukę z emisji głosu (indywidualnie i zbiorowo).

Zdobyta wiedza teoretyczna i umiejętności praktyczne powinny mu pomóc w podjęciu szczegółowych działań, takich jak: pełnienia funkcji organisty, animacji życia muzycznego w kościołach i innych ośrodkach liturgicznych, prowadzenia zespołów muzyki kościelnej (chóry, schole liturgiczne, schole gregoriańskie), przygotowania psałterzystów i kantorów do posługi liturgicznej, prowadzenia wybranych zajęć muzycznych w ośrodkach kształcenia dzieci i młodzieży, podejmowanie działalności muzycznej w instytucjach kultury i mediach (radio, prasa, TV).

Studia zakończone są uzyskaniem dyplomu licencjata na kierunku muzyka kościelna po uzyskaniu absolutorium z trzech lat studiów oraz napisaniu i obronieniu pracy licencjackiej. Wówczas też absolwent może zdawać egzamin na dwuletnie studia uzupełniające magisterskie na kierunku muzyka kościelna.

Absolwent studiów drugiego stopnia:

1. będzie posiadać umiejętność posługiwania się wiedzą z zakresu przedmiotów podstawowych i kierunkowych objętych programem nauczania.

2. Zdobędzie kwalifikacje artysty-muzyka w zakresie muzycznej działalności artystycznej obejmującej różnorodne obszary muzyki kościelnej, oraz nauczyciela w zakresie różnych form edukacyjnych w kościelnym i państwowym szkolnictwie średnim i wyższym, a także działań w innych kościelnych i świeckich placówkach zajmujących się propagowaniem kultury muzycznej w społeczeństwie.

3. Zdobyta wiedza teoretyczna i umiejętności praktyczne pozwolą mu na podjęcie następujących zadań: pełnienie funkcji organisty w parafiach Kościoła rzymsko-katolickiego, pełnienie funkcji muzyka w kościołach innych wyznań chrześcijańskich, prowadzenie zespołów muzyki kościelnej: wokalnych, wokalno-instrumentalnych, jedno i wielogłosowych, przygotowanie psałterzystów i kantorów do posługi liturgicznej, prowadzenie zajęć dydaktycznych w zakresie edukacji muzycznej w szkolnictwie ogólnokształcącym oraz w diecezjalnych ośrodkach kształcenia muzycznego, prowadzenie zajęć dydaktycznych w szkolnictwie wyższym, w tym także diecezjalnych i zakonnych seminariach duchownych, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami, podejmowanie działalności w instytucjach kultury i mediach (radio, prasa, TV), podejmowanie działalności związanej z prowadzeniem festiwali, konkursów, imprez muzycznych oraz animacji kultury muzycznej w społeczeństwie.

4. może podjąć pracę w szkolnictwie po ukończeniu specjalności nauczycielskiej – zgodnie ze standardami kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela.

W grupie treści podstawowych na studiach drugiego stopnia znajduje się kształcenie w zakresie: historia kultury (1 rok), historia estetyki (1 rok), pedagogika kultury (1 rok), historia sztuki chrześcijańskiej (1 rok).

W grupie treści kierunkowych następuje kształcenie w zakresie: organów (2 lata po 2 godz. tygodniowo), akompaniamentu liturgicznego (2 lata), improwizacji organowej (2 lata), dyrygentury (2 lata), chóru i scholi gregoriańskiej (2 lata), komunikacji społecznej i organizacji imprez (1 rok), kultury muzycznej różnych wyznań chrześcijańskich (1 rok), emisja głosu (2 lata).

Student po zakończeniu studiów i zdaniu egzaminów uzyskuje absolutorium. Następnie przeprowadza praktyczny dyplom z muzyki kościelnej oraz obronę pracy magisterskiej. Stanowi to podstawę do uzyskania tytułu magistra w zakresie muzyki kościelnej.

Rekrutacja 2017

Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wszelkie prawa zastrzeżone przez Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie 2017